අපි ගෙදර මොනවා හරි බැද්දම (පපඩම්, මාළු, කට්ලට්) තාච්චියේ තෙල් ගොඩක් ඉතුරු වෙනවා. “අපරාදෙනේ මේක විසි කරන්නේ, තෙල් ගණන් කාලේ” කියලා අපි ඒ ටික පෙරාගෙන, පොඩි භාජනයකට දාලා තියනවා. ඊට පස්සේ පහුවදා පරිප්පු එකක් තෙල් දාන්න, එහෙම නැත්තම් ආයේ හාල්මැස්සෝ ටිකක් බදින්න මේ පරණ තෙල් ටික ගන්නවා.
ඔයත් මේ දේ කරනවාද? එහෙනම් මේ අහන්න…
වෛද්ය විද්යාත්මකව බැලුවම, “බැදපු තෙල් නැවත පාවිච්චි කිරීම” (Reusing Cooking Oil) කියන්නේ ඔයාගේ පවුලේ අයට වස දෙනවා වගේ වැඩක්.
ඇයි බැදපු තෙල් විෂ වෙන්නේ?
1. පිළිකා කාරකයක් (Carcinogenic) ☠️ තෙල් එකක් අධික උෂ්ණත්වයකට රත් වුනාම (Deep fry), ඒකේ රසායනික ව්යුහය බිඳ වැටෙනවා. ආයේ ඒක රත් කරනකොට “ඇල්ඩිහයිඩ්” (Aldehydes) වගේ විෂ රසායනික නිපදවෙනවා. පර්යේෂණ වලින් හොයාගෙන තියෙනවා මේවා පිළිකා සෛල වර්ධනය කරන්න, පාකින්සන් සහ අල්ෂයිමර් වගේ රෝග හැදෙන්න බලපාන බව.
2. නරක කොලෙස්ටරෝල් (Trans Fats) 🍔 හොඳ පොල්තෙල් වුනත් රත් කරලා ආයේ පාවිච්චි කරනකොට, ඒක “ට්රාන්ස් ෆැට්” බවට පත් වෙනවා. මේ මේදය ලේ නහර වල ඇතුලේ බැඳෙනවා. හෘද රෝග, අධි රුධිර පීඩනය (Pressure) සහ Stroke හැදෙන්න ලොකුම හේතුවක් මේක.
3. උගුර දැවිල්ල සහ අම්ල පිත්ත (Acidity) කඩෙන් කට්ලට් එකක්, රෝල්ස් එකක් කෑවම පපුව පිච්චෙනවා වගේ දැනෙන්නේ ඇයි? ඒ එයාලා එකම තෙල් එක දවස් ගාණක් පාවිච්චි කරන නිසා. ගෙදරදීත් ඔයා පරණ තෙල් වලින් උයනවා නම්, ගෙදර අයට ගැස්ට්රයිටිස් හොඳ නොවෙන්නේ ඒකයි.
කොහොමද පරිස්සම් වෙන්නේ?
බැදපු තෙල් ආයේ බදින්න ගන්න එපා: පපඩම් බැදපු තෙල් එක ආයේ රත් කරලා බදින්න (Deep fry) ගන්නම එපා. ඒක විස ගුලාවක්.
පාට වෙනස් නම් විසි කරන්න: ඉතුරු වුන තෙල් ටික තද දුඹුරු හෝ කළු පාට වෙලාද? උකු ගතියක් (Thick) තියෙනවාද? එහෙනම් ඒකේ විස පිරිලා. ලෝබ නැතුව විසි කරන්න.
තෙල් අඩුවෙන් ගන්න: බදිනකොට තාච්චිය පිරෙන්න තෙල් දාන්න එපා. යන්තම් බදින්න අවශ්ය ප්රමාණයට විතරක් තෙල් ගන්න. එතකොට ඉතුරු වෙන්නේ නෑනේ.
රුපියල් 200ක තෙල් ඉතිරි කරන්න ගිහින්, බෙහෙත් වලට දහස් ගාණක් වියදම් කරන්න එපා.
කුස්සියේ වැඩ කරන අම්මලාට, බිරින්දෑවරුන්ට මේක ආදරෙන් කියලා දෙන්න. ❤️
